Człowieczeństwo wystawione na próbę - styczniowe spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki dla dorosłych w Przyjmie

Czy w czasie wojny można pozostać wiernym własnym zasadom, nie narażając się na oskarżenia o zdradę? Czy ratowanie życia zawsze oznacza moralne zwycięstwo? Na te trudne pytania próbowały odpowiedzieć słuchaczki Dyskusyjnego Klubu Książki dla dorosłych w filii bibliotecznej w Przyjmie omawiając książkę Anny Rybakiewicz "Lekarka nazistów".

Akcja powieści rozgrywa się w realiach II wojny światowej. Główną bohaterką jest Alicja Sambor, polska lekarka, której życie zostaje dramatycznie naznaczone przez okupację. Po śmierci męża, zamordowanego przez Niemców, kobieta zostaje sama z kilkuletnią córką Klarą. W obliczu narastającego zagrożenia decyduje się opuścić Warszawę i szukać schronienia poza miastem. Już na początku powieści autorka pokazuje, że wojna nie pozostawia miejsca na bezpieczne decyzje - każda z nich wiąże się z ryzykiem.

Przełomowym momentem fabuły jest spotkanie Alicji z rannym niemieckim żołnierzem. Mimo osobistych krzywd bohaterka udziela mu pomocy, kierując się przysięgą Hipokratesa. Ten akt człowieczeństwa sprawia jednak, że zostaje zmuszona do pracy jako lekarz dla Niemców. Od tego momentu Alicja zaczyna być postrzegana przez otoczenie jako kolaborantka, a określenie "lekarka nazistów" staje się jej piętnem.

Autorka bardzo przekonująco ukazuje wewnętrzne rozdarcie bohaterki. Alicja każdego dnia balansuje między ratowaniem ludzkiego życia a ochroną własnego dziecka. Potajemnie pomaga Polakom i partyzantom, jednocześnie udając lojalność wobec okupanta. Jej codzienność wypełnia strach, samotność i świadomość, że każdy błąd może mieć tragiczne konsekwencje.

Ważnym elementem powieści są relacje międzyludzkie - brak zaufania, osądy oraz rodząca się stopniowo empatia. W tle pojawia się również wątek uczuciowy, który nie dominuje nad fabułą, lecz podkreśla, jak silna jest potrzeba bliskości i nadziei nawet w najbardziej okrutnych czasach.

Zakończenie książki jest dalekie od prostego happy endu. Anna Rybakiewicz nie idealizuje wojennej rzeczywistości ani swoich bohaterów. Zamiast tego pokazuje, że wojna odbiera ludziom możliwość jednoznacznie dobrych wyborów, pozostawiając jedynie trudne kompromisy i bolesne konsekwencje.

"Lekarka nazistów" to powieść, która nie tylko opowiada historię jednej kobiety, ale także zmusza do refleksji nad tym, jak łatwo jest oceniać innych z bezpiecznej perspektywy. To książka o cichej odwadze, moralnych dylematach i człowieczeństwie, które próbuje przetrwać w nieludzkich czasach. Właśnie dlatego jej przesłanie pozostaje aktualne i warte uwagi także dziś.

Anna Nawrocka